US Iran Peace Deal: २८ फेब्रुवारीपासून धगधगणारी युद्धभूमी आता शांत! अमेरिका-इराणमध्ये शांतता करारावर शिक्कामोर्तब

मध्य पूर्वेतील (US Iran Peace Deal) तणावाचे ढग अखेर निवळत आहेत. २८ फेब्रुवारीपासून युद्धभूमी बनलेल्या होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून आता जहाजांना निर्बाधपणे प्रवास करण्याची परवानगी मिळेल. दीर्घकाळ चाललेल्या चर्चेनंतर अमेरिका आणि इराण एका तडजोडीवर पोहोचले आहेत. वॉशिंग्टन आणि तेहरानने शांतता कराराला दुजोरा दिला आहे. प्रमुख मध्यस्थ असलेल्या पाकिस्तानचे पंतप्रधान शाहबाज शरीफ यांनी ठामपणे सांगितले आहे की, अमेरिका आणि इराण यांच्यात शांतता करार झाला असून तो “आता अंमलात आला आहे.” या करारावर शुक्रवारी स्वित्झर्लंडमध्ये स्वाक्षरी केली जाईल. (US Iran Peace Deal)

हेही वाचा-Teacher : गुरुवर्य बनले ‘इन्फ्लुएन्सर्स’ आणि सुरु झाला ‘धंदा’

अल जझीरा, गल्फ न्यूज आणि सीबीएस न्यूजच्या वृत्तानुसार, अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी इराणसोबत करार झाल्याचे जाहीर केले आहे. त्यांनी होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतील अमेरिकेची नौदल नाकेबंदी संपुष्टात आल्याची घोषणा केली आहे. इराणचे उप परराष्ट्र मंत्री, काझेम गरीबाबादी यांनी सांगितले की, कराराच्या अंतिम मसुद्यावर दोन्ही बाजूंमध्ये एकमत झाले आहे. लेबनॉनसह सर्व आघाड्यांवर आता युद्ध संपुष्टात येईल. इराणी लष्कराने म्हटले आहे की, इराणी जनतेने हे सिद्ध केले आहे की अमेरिका आणि इस्रायलकडे पराभव स्वीकारून शरणागती पत्करण्याशिवाय पर्याय नाही. (US Iran Peace Deal)

हेही वाचा- Swatantryaveer Savarkar Rashtriya Smarak आणि छबिलदास शाळेचा संयुक्त ऑलिम्पिक क्रीडा उपक्रम

अमेरिकेच्या प्रतिनिधीगृहातील अल्पसंख्याक नेते हकीम जेफरीज यांनी इराणसोबतच्या करारासंदर्भात ट्रम्प यांच्या घोषणेवर प्रतिक्रिया दिली. त्यांनी नमूद केले की, माजी राष्ट्राध्यक्ष बराक ओबामा यांच्या कार्यकाळात २०१५ मध्ये अमेरिकेने इराणसोबत एक करार केला होता, ज्यानुसार त्यांच्या अणुकार्यक्रमावर मर्यादा घालण्यात आल्या होत्या. त्यांनी ट्विटरवर लिहिले, “डोनाल्ड ट्रम्प यांनी बेपर्वाईने तो करार रद्द केला आणि आम्हाला युद्धात ढकलले. आता गॅसच्या किमती गगनाला भिडत आहेत. इराण अधिक शक्तिशाली झाला आहे. हा ट्रम्प यांचा रेकॉर्ड आहे.” (US Iran Peace Deal)

ट्रम्प म्हणाले की, जर या कराराची पूर्णपणे अंमलबजावणी झाली, तर इस्रायल, हिजबुल्लाह आणि इतर प्रादेशिक पक्षांचा समावेश असलेल्या संकटात हा एक मोठा टर्निंग पॉइंट ठरेल, ज्यामुळे लेबनॉन, गाझा आणि सागरी मार्गांवर लढाई सुरू झाली आहे. अमेरिकन वृत्तवाहिनी सीबीएस न्यूजने वृत्त दिले आहे की, वॉशिंग्टन आणि तेहरान यांच्यातील अनेक आठवड्यांच्या परस्परविरोधी संकेतांनंतर ही पुष्टी आली आहे. दोन्ही बाजूंनी यापूर्वी प्रगती होत असल्याचे संकेत दिले होते, परंतु कोणत्याही अंतिम कराराच्या महत्त्वाच्या अटींवर त्यांचे मतभेद होते. या प्रदेशात तणाव कायम आहे. या कथित महत्त्वपूर्ण घडामोडीवर स्थानिक पातळीवरील मित्रराष्ट्र कशी प्रतिक्रिया देतील, हे अद्याप स्पष्ट झालेले नाही. (US Iran Peace Deal)

हेही वाचा- Nature Photography Day : कॅमेऱ्यातून निसर्गाशी जुळणारे नाते

दरम्यान, जगभरातील नेत्यांनी सोमवारी शांतता कराराचे स्वागत केले. कतार, तुर्कस्तान, ब्रिटन, जर्मनी आणि फ्रान्स यांनी या कराराची प्रशंसा केली. कतारचे पंतप्रधान शेख मोहम्मद बिन अब्दुल रहमान बिन जासिम अल थानी यांनी ट्विटरवर लिहिले, “आम्ही अमेरिका आणि इस्लामिक रिपब्लिक ऑफ इराण यांच्यातील सामंजस्य कराराचे स्वागत करतो.” ते म्हणाले की, भविष्यातील वाटाघाटी “सकारात्मक आणि विधायक भावनेने” व्हाव्यात अशी कतारची आशा आहे. (US Iran Peace Deal)

तुर्कस्तानचे अध्यक्ष रेसेप तय्यिप एर्दोगान म्हणाले, “मला मनापासून आशा आहे की, संपूर्ण जगाला ज्याची खूप दिवसांपासून गरज होती, ती ही बातमी आपल्या प्रदेशात शांतता आणि सुरक्षेच्या चिरस्थायी वातावरणाचा मार्ग मोकळा करेल.” त्यांनी चिथावणीखोर कृतींविरुद्ध इशाराही दिला आणि राजनैतिक प्रयत्नांना पाठिंबा दिल्याबद्दल पाकिस्तान, कतार आणि सौदी अरेबियाचे आभार मानले. (US Iran Peace Deal)

ब्रिटनचे पंतप्रधान कीर स्टारमर यांनी या कराराला “युद्ध संपवण्यासाठी, प्रादेशिक स्थिरता सुनिश्चित करण्यासाठी आणि होर्मुझची सामुद्रधुनी पुन्हा उघडण्यासाठी एक अत्यंत महत्त्वाचे पाऊल” म्हटले. स्टारमर म्हणाले, “मी राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प आणि पाकिस्तान, कतार व इतर देशांतील मध्यस्थांचे अभिनंदन करतो, ज्यांनी या यशात योगदान दिले.” जर्मनीचे चॅन्सेलर फ्रेडरिक मेर्झ यांनीही या कराराचे स्वागत केले. फ्रान्सचे राष्ट्राध्यक्ष इमॅन्युएल मॅक्रॉन यांनी कराराच्या जलद अंमलबजावणीची आशा व्यक्त केली. (US Iran Peace Deal)

कसा आहे शांती करार?

* लेबनॉनसह सर्व आघाड्यांवर कायमची शस्त्रसंधी

* इराण अण्वस्त्रनिर्मिती करणार नाही

* होर्मुजमध्ये इराणला हवी तशी व्यवस्था असेल

* अमेरिका होर्मुजमधली नाकेबंदी 30 दिवसांत उठवेल

* इराणी भूमीतलं सैन्य अमेरिका माघारी बोलावेल

* इराणच्या फेर उभारणीसाठी अमेरिका 300 अब्ज डॉलर्स देईल

* इराणच्या तेल आणि इंधनावरचे निर्बंध हटवले जातील

* अमेरिका इराणच्या अंतर्गत बाबीत ढवळाढवळ करणार नाही

* अमेरिका आखातात लष्कर वाढवणार नाही

* अमेरिका इराणवर नवे निर्बंध लादणार नाही

“इस्लामिक रिपब्लिक ऑफ इराणसोबतचा करार आता पूर्ण झाला आहे. सर्वांचे अभिनंदन. जगभरातील जहाजांनो, आपली इंजिने सुरू करा. तेलाचा प्रवाह सुरू होऊ द्या,” असे ट्रम्प यांनी ‘ट्रुथ सोशल’वर लिहिले. पाकिस्तानचे पंतप्रधान शरीफ म्हणाले की, या करारावर शुक्रवारी (१९ जून) स्वित्झर्लंडमध्ये अधिकृतपणे स्वाक्षरी केली जाईल. त्यांनी राजनैतिक प्रक्रियेतील योगदानाबद्दल कतार, सौदी अरेबिया आणि तुर्कस्तानचे आभार मानले. शरीफ यांच्या म्हणण्यानुसार, तांत्रिक वाटाघाटी आणि कराराच्या अंमलबजावणीसाठी पायाभरणी करण्याकरिता औपचारिक स्वाक्षरीपूर्वी मध्यस्थ आता अनेक बैठका घेतील. (US Iran Peace Deal)