Sarkari Education: सध्याच्या स्पर्धात्मक नोकरीच्या जगात सरकारी शिक्षणाचे महत्त्व काय? जाणून घ्या…

सरकारी शिक्षण संस्थांमध्ये शिक्षणाचे उत्तमोत्तम पर्याय उपलब्ध आहेत. त्यामुळे या पर्यायाचा फायदा घेण्याकडे जनतेचा कल असणे आवश्यक आहे.

177
Sarkari Education: सध्याच्या स्पर्धात्मक नोकरीच्या जगात सरकारी शिक्षणाचे महत्त्व काय? जाणून घ्या...
Sarkari Education: सध्याच्या स्पर्धात्मक नोकरीच्या जगात सरकारी शिक्षणाचे महत्त्व काय? जाणून घ्या...

भारताच्या घटनेनुसार ‘शिक्षण’ हा प्रत्येक व्यक्तिचा मूलभूत हक्क आहे. पुरातन काळात भारतात गुरुकुल पद्धत होती. त्यानंतर ब्रिटिशांच्या राजवटीत शिक्षण पद्धतींचा (Sarkari Education) विकास झाला. महाविद्यालये, विद्यापीठे स्थापन झाली आणि दर्जेदार शिक्षण पद्धती अस्तित्वात आली.

भारतातील खासगी आणि सरकारी संस्थांमधून शिक्षण दिले जाते. केंद्र सरकार, खासगी संस्था, राज्य सरकारच्या संस्थेतर्फ विविध अभ्यासक्रमांच्या माध्यमातून शिक्षण दिले जाते. शिक्षणाचे कार्य केंद्र सरकार किंवा राज्य सरकार यांच्या अधिपत्याखाली चालते.

(हेही पहा – Atal Setu : अटल सेतूला मुंबईकरांची पसंती; आतापर्यंत ‘इतका’ टोल वसूल)

सरकारी शिक्षणाचे महत्त्व…

  • भारतातील विद्यापीठांवर केंद्र आणि राज्य सरकारचे संपूर्ण नियंत्रण असते. भारताच्या आर्थिक प्रगतीसाठी सुधारित शिक्षण पद्धती उपयुक्त ठरणार आहे. उच्च शिक्षण आणि संशोधनात सरकारी संस्थांनी मोठी भरारी घेतली आहे. पदवीपूर्व आणि पदव्युत्तर शिक्षण वेगवेगळ्या महाविद्यालयात दिले जाऊ लागले. शिक्षण आणि संशोधन संस्था स्थापन झाल्या. महत्त्वाचे म्हणजे शिक्षणाचा दर्जा सुधारण्यावर भर दिला जाऊ लागला.
  • सरकारी शिक्षण संस्थांमध्ये शिक्षणाचे उत्तमोत्तम पर्याय उपलब्ध आहेत. त्यामुळे या पर्यायाचा फायदा घेण्याकडे जनतेचा कल असणे आवश्यक आहे. सरकारकडून मुलींच्या शैक्षणिक योजनांसाठी विशेषत्वाने भर देण्यात आला आहे. सरकार मुलींच्या शिक्षणाकरिता प्रयत्नशील आहे. शिक्षणाच्या सुयोग्य सुविधा, शैक्षणिक मदत, माफक फी, वेळच्या वेळी आरोग्य तपासणी, औषधोपचारही काही शैक्षणिक संस्थांमार्फत उपलब्ध करून देण्यात आल्या आहेत. सुशिक्षित, सुसंस्कृत आणि सुदृढ समाज निर्माण व्हावा यासाठी समाज प्रयत्नशील आहे.

सध्याची शिक्षण पद्धती
– भारतातील सध्याची शिक्षण पद्धती ६ भागांत विभागली गेली आहे –
१. पूर्वप्राथमिक
२. प्राथमिक
३. विद्यालयीन (सेकंडरी)
४. ज्युनियर कॉलेज (हायर सेकंडरी)
५. पदवी
६. पदव्युत्तर

महत्त्वाची सूत्रे …
– अभ्यासक्रम ठरवण्याकरिता नॅशनल कॉन्सिल ऑफ एज्युकेशनल रिसर्च (एनसीईआरटी) ही संस्था शालेय अभ्यासक्रमांसंबंधी कामकाज पाहते.
– स्टेट एज्युकेशन बोर्ड
– सेंट्रल बोर्ड ऑफ सेकंडरी एज्युकेशन (सी.बी.एस.ई.)
-ऑल इंडिया सेकंडरी स्कूल एज्युकेशन (ए.आय.एस.एस.ई)
-ऑल इंडिया सीनियर स्कूल सर्टिफिकेट एक्झामिनेशन (सी.आय.एस.सी.ई.)

सध्याच्या स्पर्धात्मक नोकरीच्या जगात सरकारी शिक्षणाचे महत्त्व
– सरकारी कर्मचारी प्रशासन, वित्त, अभियांत्रिकी, शिक्षण, आरोग्य, संरक्षण इत्यादी विविध क्षेत्रात सरकारी परीक्षेत यश मिळाल्यास काम करण्याची संधी मिळू शकते.
-विद्यार्थ्याचे वय, आवड, पात्रता याचा विचार करून या परीक्षेसाठी प्रवेश घेता येऊ शकतो.
– सरकारी कर्मचाऱ्यांना राष्ट्र सेवेसाठी उच्च समाजिक दर्जा आणि मान्यता मिळते.
– वैद्यकीय लाभ, पेन्शन, ग्रॅच्युइटी, रजा, रोख रक्कम, ज्येष्ठतेच्या आधारावर नियमित वेतनवाढ आणि पदोन्नतीदेखील मिळते.

(हेही वाचा – Sarfaraz Khan in Indian Team : अखेर मुंबईकर सर्फराजची भारतीय संघात वर्णी)

सरकारी संकेतस्थळे
SarkariEducation.net ही सरकारी योजना असून सरकारी नोकरी देणारी अधिकृत वेबसाईट (संकेतस्थळ) आहे. सरकारी निकाल, सरकारी नोकरी, प्रवेशपत्र, ऑनलाईन फॉर्म आणि सरकारी योजनांची माहिती व्हावी याकरिता हे महत्त्वाचे संकेतस्थळ आहे.

केंद्र सरकारच्या नोकऱ्यांकरिता परीक्षा पद्धती –
UPSC, SSC, IBPS, RBI, इ.
मंत्रालय आणि विभाग यांच्या थेट नियंत्रणाखाली केंद्र सरकारच्या नोकऱ्या असतात. त्याकरिता युपीएससी, स्टाफ सिलेक्शन, इन्स्टिट्यूट ऑफ बँकिंग पर्सोनेल सिलेक्शन, रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडिया, पोलीस, सेवा, संरक्षण, पोलीस, बँकिंग,रेल्वे सेवा, पोलीस सेवा याअंतर्गत या परीक्षांचा समावेश होतो.

PSU, DRDO, ISRO, इ.
सार्वजनिक क्षेत्रातील उपक्रम (PSU), संरक्षण संशोधन आणि विकास संस्था (DRDO), भारतीय अंतराळ संशोधन संस्था (ISRO) इत्यादींशी संबंधित भारतातील या काही ऑनलाइन सरकारी नोकऱ्या आहेत. या नोकऱ्यांमध्ये अभियंता, शास्त्रज्ञ यांसारख्या पदांचा समावेश आहे.

राज्य सरकारी नोकऱ्या
PSC, पोलीस, वन, महसूल इ.
या भारतातील काही ऑनलाइन सरकारी नोकऱ्या आहेत ज्या विविध राज्य लोकसेवा आयोग (PSC), राज्य पोलीस विभाग, राज्य वन विभाग, राज्य महसूल विभाग इत्यादींद्वारे आयोजित केल्या जातात. या नोकऱ्यांमध्ये प्रशासकीय सेवा, पोलीस सेवा, वन यासारख्या पदांचा समावेश आहे. सेवा, महसूल सेवा इ. पात्रता निकष आणि पात्रता पोस्ट आणि राज्यानुसार बदलू शकतात.

शिक्षण, आरोग्य, कृषी इ.
भारतातील काही ऑनलाइन सरकारी नोकऱ्या आहेत ज्या राज्याचे शिक्षण विभाग, राज्य आरोग्य विभाग, राज्य कृषी विभाग इत्यादींशी संबंधित आहेत. या नोकऱ्यांमध्ये शिक्षक, प्राध्यापक, डॉक्टर, परिचारिका, पशुवैद्यक, कृषी अधिकारी इत्यादी पदांचा समावेश आहे.

NCS, MyGov, OPIN जॉब्स इ.
या भारतातील काही ऑनलाइन सरकारी नोकऱ्या आहेत ज्या राष्ट्रीय करिअर सेवा (NCS), MyGov.in, OPIN Jobs.com इत्यादी विविध प्लॅटफॉर्मद्वारे ऑफर केल्या जातात. हे प्लॅटफॉर्म करिअर मार्गदर्शन, नोकरीच्या सूचना, यांसारख्या विविध सेवा प्रदान करतात.

आंतरराष्ट्रीय संस्था, स्वयंसेवी संस्था इ.
या भारतातील काही ऑनलाइन सरकारी नोकऱ्या आहेत ज्या विविध आंतरराष्ट्रीय संस्था जसे की युनायटेड नेशन्स (यूएन), वर्ल्ड बँक, वर्ल्ड हेल्थ ऑर्गनायझेशन (डब्ल्यूएचओ) इ. किंवा ऑक्सफॅम सारख्या गैर-सरकारी संस्था (एनजीओ) देतात.

हेही पहा – 

 

 

Join Our WhatsApp Community

Get The Latest News!
Don’t miss our top stories and need-to-know news everyday in your inbox.