US – Iran War : अणुकार्यक्रम थांबवणार नाही, इराणचा ठाम इशारा

• ऋजुता लुकतुके

US – Iran War : इराण आपला अणुकार्यक्रम कोणत्याही परिस्थितीत थांबवणार नाही, असा ठाम इशारा इराणच्या इस्लामिक रिव्होल्युशनरी गार्ड कॉर्प्स (IRGC) चे प्रमुख अहमद वहिदी यांनी दिला आहे. अमेरिकेकडून वाढत्या दबावाच्या पार्श्वभूमीवर इराणने ही भूमिका स्पष्ट केल्याने पश्चिम आशियातील तणाव पुन्हा एकदा वाढण्याची चिन्हे दिसू लागली आहेत.

वहिदी यांनी सांगितले की, अमेरिका आणि इस्रायलकडे अण्वस्त्रे असताना इराणने आपली अणुक्षमता विकसित करणे थांबवावे, अशी अपेक्षा योग्य नाही. इराण आपल्या राष्ट्रीय सुरक्षेच्या आणि सामरिक हिताच्या दृष्टीने अणुकार्यक्रम पुढे सुरू ठेवणार असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले. त्यांच्या या वक्तव्यामुळे अमेरिका आणि इराण यांच्यात सुरू असलेल्या संभाव्य चर्चांवरही प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे.

अलीकडील काळात अमेरिकेने इराणच्या अणुकार्यक्रमावर कठोर भूमिका घेतली आहे. वॉशिंग्टनने युरेनियम समृद्धीकरण थांबवण्याची मागणी केली असून, इराणने आपल्या अणुकार्यक्रमावर निर्बंध स्वीकारावेत, असा आग्रह धरला आहे. मात्र इराणने अणुऊर्जेचा वापर शांततापूर्ण उद्देशांसाठी असल्याचा दावा कायम ठेवला आहे.

(हेही वाचा – Ayushman Bharat Scam : आरोग्य योजनेत १५ हजार ४०७ बनावट दावे: महाघोटाळ्याच्या चौकशीसाठी SIT ची स्थापना  )

दरम्यान, होर्मुझ सामुद्रधुनीतील जहाज वाहतूक, आखाती देशांची सुरक्षा आणि संभाव्य नवा करार यावरही इराण आणि इतर देशांमध्ये चर्चा सुरू आहे. अशा परिस्थितीत IRGC प्रमुखांच्या वक्तव्यामुळे राजनैतिक प्रयत्नांना धक्का बसू शकतो, असे विश्लेषकांचे मत आहे.

संयुक्त राष्ट्रांच्या अणुऊर्जा संस्थेने यापूर्वी इराणच्या अणुकार्यक्रमामुळे प्रादेशिक आणि जागतिक सुरक्षेबाबत चिंता व्यक्त केली आहे. तज्ज्ञांच्या मते, इराणने अणुकार्यक्रम अधिक वेगाने पुढे नेल्यास मध्यपूर्वेतील शस्त्रस्पर्धा तीव्र होऊ शकते.

वहिदी यांच्या या स्पष्ट भूमिकेमुळे इराण-अमेरिका संबंधांमधील तणाव कमी होण्याची शक्यता सध्या तरी धूसर दिसत आहे. उलट अणुकार्यक्रम आणि प्रादेशिक सुरक्षेचे प्रश्न आगामी काळात जागतिक राजकारणातील अत्यंत संवेदनशील मुद्दे ठरण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.

हेही पहा –