US Iran Peace Talk : अमेरिकेची होर्मुझवर दंडात्मक लष्करी कारवाई, मध्य-पूर्वेत पुन्हा तणाव

• ऋजुता लुकतुके

US Iran Peace Talk            होर्मुझ सामुद्रधुनीत व्यापारी जहाजांवर झालेल्या हल्ल्यानंतर अमेरिकेने इराणवर मोठ्या प्रमाणावर हवाई हल्ले चढवले आहेत. अमेरिकेच्या सेंट्रल कमांडने (CENTCOM) ही कारवाई अधिकृतपणे जाहीर करत, आंतरराष्ट्रीय व्यापारी जहाजांना लक्ष्य करणाऱ्या इराणच्या कारवायांना प्रत्युत्तर म्हणून हे हल्ले करण्यात आल्याचे म्हटले आहे. या घडामोडीमुळे मध्य-पूर्वेतील तणाव पुन्हा एकदा तीव्र झाला असून जागतिक तेलबाजार आणि समुद्री व्यापारावर त्याचे परिणाम होण्याची भीती व्यक्त केली जात आहे. (US Iran Peace Talk)

अमेरिकेच्या माहितीनुसार, होर्मुझ सामुद्रधुनीतून प्रवास करणाऱ्या तीन व्यापारी जहाजांवर हल्ले करण्यात आले. त्यानंतर अमेरिकन लष्कराने इराणमधील अनेक लष्करी ठिकाणांवर अचूक हवाई हल्ले केले. या कारवाईत किनारी संरक्षण यंत्रणा, क्षेपणास्त्र तळ, रडार केंद्रे, ड्रोन प्रक्षेपण सुविधा तसेच लष्करी नियंत्रण केंद्रांना लक्ष्य करण्यात आल्याचे अमेरिकेने सांगितले आहे. (US Iran Peace Talk)

(हेही वाचा – Maharashtra Transport: ड्रायव्हिंग लायसन्ससाठी १ ऑगस्टपासून नियम बदलणार, बाईक टॅक्सी सेवेसाठी स्वतंत्र नियमावली लागू; जाणून घ्या…)

या हल्ल्यांपूर्वी अमेरिकेने इराणला दिलेली तेल निर्यातीवरील तात्पुरती सवलतही रद्द केली होती. त्यामुळे इराणवर आर्थिक आणि लष्करी अशा दोन्ही पातळ्यांवर दबाव वाढवण्याचा अमेरिकेचा प्रयत्न असल्याचे मानले जात आहे. अमेरिकेच्या अधिकाऱ्यांनी, “आंतरराष्ट्रीय जलमार्गाला धोका निर्माण करणाऱ्या कोणत्याही कारवाईला कठोर उत्तर दिले जाईल,” असा इशाराही दिला आहे. (US Iran Peace Talk)

दुसरीकडे, इराणने अमेरिकेच्या कारवाईचा तीव्र निषेध करत हा सार्वभौमत्वावर झालेला हल्ला असल्याचा आरोप केला आहे. इराणी लष्करी अधिकाऱ्यांनी योग्य वेळी ठोस प्रत्युत्तर दिले जाईल, असा इशारा दिला आहे. या पार्श्वभूमीवर आखाती देशांमध्ये सुरक्षा व्यवस्था अधिक कडक करण्यात आली असून होर्मुझ सामुद्रधुनीतील जहाजवाहतुकीवरही बारकाईने लक्ष ठेवले जात आहे. (US Iran Peace Talk)

(हेही वाचा – Khed Landslide : ढिगाऱ्याखाली गाडल्या गेलेल्या दोघांचा शोध सुरू; यंत्रणांचा जीवघेणा संघर्ष)

जगातील सुमारे पाचव्या भागाचा कच्च्या तेलाचा पुरवठा होर्मुझ सामुद्रधुनीतून होत असल्याने या संघर्षाचा जागतिक अर्थव्यवस्थेवर परिणाम होण्याची शक्यता आहे. हल्ल्यांच्या वृत्तानंतर आंतरराष्ट्रीय बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमतीत वाढ झाली असून, परिस्थिती आणखी चिघळल्यास ऊर्जा पुरवठा आणि जागतिक व्यापारावर गंभीर परिणाम होऊ शकतात. सध्या अमेरिका आणि इराण यांच्यातील तणाव कमी करण्यासाठी राजनैतिक प्रयत्न सुरू असले, तरी परिस्थिती अत्यंत संवेदनशील बनली आहे. (US Iran Peace Talk)

हेही पहा –