अमेरिका-इस्रायलच्या इराणवरील संयुक्त हल्ल्यांनंतर मध्यपूर्वेत अस्थिरता (Middle East War) वाढली आहे. इराणने इस्रायल आणि कतार, कुवेत, बहरीन आणि युएई सारख्या आखाती देशांवर क्षेपणास्त्रांनी प्रत्युत्तर दिले आहे. सर्वोच्च नेते खमेनी यांच्या निधनामुळे दीर्घकाळ चालणाऱ्या युद्धाची भीती निर्माण झाली आहे आणि जागतिक बाजारपेठेत अशांतता निर्माण झाली आहे. यामुळे कच्च्या तेलावरील किमती वाढल्या आहेत, तर सुरक्षित गुंतवणूक म्हणून ओळख असलेल्या सोने आणि चांदी यांच्याही दरात वाढ झाली आहे.
केडिया अॅडव्हायझरीमधील कमोडिटी तज्ज्ञ अजय केडिया यांनी भारताच्या आयात अर्थव्यवस्थेवर गंभीर परिणाम होण्याचा इशारा दिला आहे. तेलाच्या किमती वाढण्याची अपेक्षा आहे. युद्धामुळे सोमवारी एमसीएक्स कच्च्या तेलाच्या किमती ८% ने वाढतील, असा तज्ज्ञांचा अंदाज आहे. यामुळे मार्चमधील डिलिव्हरी किंमत ₹६,१०० वरून ₹६,५८८ वर जाईल. अलिकडच्या आंतरराष्ट्रीय व्यापाराच्या आधारे, WTI क्रूड $67.02 (+2.78%), ब्रेंट $72.84 (+2.78%) आणि मुरबान $74.24 (+4.05%) प्रति बॅरलवर व्यवहार करत आहे. फेब्रुवारीमध्ये ब्रेंट आधीच 8% वाढला आहे आणि इस्रायल आणि इराणमधील दीर्घकाळ चालणाऱ्या संघर्षामुळे किमती आणखी 15% वाढून $80-100+ प्रति बॅरल होऊ शकतात. यामुळे जागतिक महागाईचा धोका निर्माण झाला आहे. (Middle East War)
इराणने होर्मुझ मार्ग बंद केल्याने सोने ₹1.85 लाखांपर्यंत वाढले, चांदी ₹3.20 पेक्षा जास्त झाली आहे. भारत 90% तेल आयातीवर अवलंबून आहे. भारत त्याच्या 90% कच्च्या तेलाची आयात करतो, ज्यापैकी अर्धा भाग आखाती देशांमधून येतो. इराणने होर्मुझ सामुद्रधुनी बंद केल्याने जागतिक पुरवठा 20% खंडित झाला आहे. यामुळे गंभीर परिस्थिती निर्माण होऊ शकते. हा मार्ग दीर्घकाळासाठी बंद राहिला तर पुरवठा खंडित होऊ शकतो. पेट्रोल (वापराच्या ७०-८०%) पासून प्लास्टिक, पॉलिस्टर, सिरिंज, लिपस्टिक सारख्या सौंदर्यप्रसाधने आणि डांबरापर्यंत ६,००० उत्पादने बनवण्यासाठी कच्च्या तेलाचा वापर केला जातो, त्यामुळे इंधनाच्या किमती आणि दैनंदिन वस्तूच्या किमती गगनाला भिडतील. (Middle East War)
(हेही वाचा मध्य-पूर्वेतील युद्धामुळे कराची-लाहोर-इस्लामाबाद जळत आहे…Pakistan मधील परिस्थिती नियंत्रणाबाहेर )
अराजकतेदरम्यान सोने आणि चांदीच्या किमती वाढू शकतात. भू-राजकीय उलथापालथ गुंतवणूकदारांना स्टॉकमधून सोने आणि चांदीकडे वळवत आहे. कारण महागाई आणि चलनाच्या घसरणीमुळे भरभराटीला येणारी ही सर्वोत्तम सुरक्षित जागा आहेत. केडियाचा अंदाज आहे की, सोमवारी एमसीएक्सवर सोने ५% आणि चांदी ७-८% वाढेल, कारण अमेरिका-इराण-इस्रायल संघर्षादरम्यान मागणी वाढण्याचा धोका आहे, कारण शेअर्स घसरतात. युद्धामुळे कागदी मालमत्तेवरील विश्वास कमी होतो तेव्हा हे धातू स्थिरता प्रदान करतात. (Middle East War)
महागाईची त्सुनामी येईल का?
गगनाला भिडणाऱ्या तेलाच्या किमती डिझेल आणि एलपीजीपासून जेट इंधन, सिंथेटिक्स, स्नेहक आणि ग्राहकांच्या मुख्य वस्तूंपर्यंत सर्व गोष्टींच्या किमती वाढवतील. दैनंदिन जीवनाचा ९०% भाग पेट्रोलियम डेरिव्हेटिव्ह्जशी जोडलेला आहे. भारतासाठी, याचा अर्थ अनियंत्रित महागाई, खराब व्यापार संतुलन होय. (Middle East War)
Join Our WhatsApp Community


