अखेर चीनला धाब्यावर बसवून Russia भारताला Su-57 आणि S-400 चे तंत्रज्ञान देणारच

शत्रूचा शत्रू हा मित्र असतो, पण जेव्हा भारत, रशिया आणि चीनचा विचार केला जातो तेव्हा हे समीकरण आणखी विशेष बनते. रशियाने (Russia) एक असे पाऊल उचलले आहे ज्यामुळे चीनची चिंता वाढली आहे आणि भारताची संरक्षण ढाल आणखी अभेद्य बनली आहे. रशियाने भारताशी आपले संरक्षण संबंध अशा पातळीवर नेले आहेत की चीन इच्छित असला तरी ते तोडू शकत नाही. रशियाने (Russia) भारताला केवल S-400 क्षेपणास्त्र संरक्षण प्रणाली देण्याचे आश्वासन दिले नाही तर चीनकडे असलेल्या समतुल्य प्रणालीपेक्षा कितीतरी प्रगत असलेले कस्टम सेटिंग्ज आणि तंत्रज्ञानही देण्याचा निर्णय घेतला आहे. हा निर्णय थेट चीनच्या हवाई शक्तीला आव्हान दिले जाईल.

रशियाला चीनवर विश्वास नाही 

रशिया आणि चीन हे खूप चांगले मित्र आहेत, परंतु जेव्हा शस्त्रांचा विचार केला जातो तेव्हा रशिया (Russia) नेहमीच भारताला प्राधान्य देतो. याचे मुख्य कारण म्हणजे चीनची इतर लोकांचे तंत्रज्ञान चोरण्याची सवय. रशियाला (Russia) भीती आहे की, जर त्याने चीनला त्याचे सर्वात प्रगत तंत्रज्ञान दिले तर बीजिंग त्याची नक्कल करेल आणि स्वतःची स्वस्त आवृत्ती तयार करेल. दुसरीकडे, रशियाचे भारताशी असलेले संबंध विश्वासाचे आहेत, जिथे भारत त्याच्या तंत्रज्ञानाचा आदर करतो. म्हणूनच रशियाने (Russia) भारताला दिलेली S-400 प्रणाली चीनपेक्षा खूपच घातक आहे. शिवाय, रशिया आता भारताला त्याच्या पाचव्या पिढीतील Su-57 लढाऊ विमानांसाठी सोर्स कोड आणि सेन्सर देण्यास तयार आहे, जे त्याने यापूर्वी कधीही कोणालाही दिलेले नाही. हे भारतासाठी महत्त्वाचे आहे कारण चीन त्याच्या J-20 स्टेल्थ लढाऊ विमानाने आपले वर्चस्व प्रस्थापित करण्याचा प्रयत्न करतो. या रशियन मदतीने, भारतीय रडार आता लांब अंतरावरून चिनी स्टेल्थ विमाने शोधू शकतील.

S-400 ची भारतीय आवृत्ती खास का आहे?

रशियाने (Russia) S-400 देखील चीनला विकली आहे, परंतु भारतीय प्रणाली वेगळी आहे. भारताच्या S-400 मध्ये 400 किलोमीटर अंतरावरून शत्रूची विमाने नष्ट करू शकणारी क्षेपणास्त्रे समाविष्ट आहेत. चीनच्या आवृत्तीला सध्या काही तांत्रिक मर्यादा आहेत. दरम्यान, भारताची प्रणाली अशा रडारने सुसज्ज आहे जी अदृश्य असल्याचा दावा करणाऱ्या विमानांना देखील ट्रॅक करू शकते, जसे की चीनच्या J-20. एकंदरीत, रशियाने (Russia)  भारताला आश्वासन दिले आहे की कोणताही चिनी रडार किंवा जॅमर भारताच्या S-400 ला हॅक किंवा जाम करू शकणार नाही.

(हेही वाचा Mhada ची प्रथम येणाऱ्यास प्राधान्य योजनेत १२० घरे; कसा करणार अर्ज? जाणून घ्या…)

चीनच्या J-20 ला खरा प्रतिकार म्हणजे Su-57

चीनने नेहमीच दावा केला आहे की, त्यांचे J-20 हे जगातील सर्वोत्तम स्टेल्थ विमान आहे. परंतु रशियाने (Russia) भारताला Su-57 देण्याच्या ऑफरमुळे परिस्थिती बदलली आहे. चीन अजूनही त्यांच्या विमानांसाठी इंजिन विकसित करण्यासाठी संघर्ष करत आहे, तर Su-57 चे इंजिन त्यांना दीर्घकाळ सुपरसॉनिक वेगाने उड्डाण करण्यास सक्षम करतात. शिवाय, Su-57 चे सेन्सर्स सर्वांगीण देखरेख प्रदान करतात.

रशियाने (Russia) भारताला या सेन्सर्सच्या सोर्स कोडमध्ये प्रवेश देण्यास सहमती दर्शविली आहे. रशियाने (Russia) भारताला दाखवल्याप्रमाणे चीनला Su-57 प्रदान करण्यात कधीही तितका रस दाखवला नाही. बीजिंगसाठी हा एक मोठा राजनैतिक धक्का आहे.

रशिया चीनला मजबूत का करत नाही?

तज्ञांचा असा विश्वास आहे की रशिया (Russia) आता चीनवर पूर्णपणे विश्वास ठेवत नाही. चीनने रशियाच्या एसयू-२७ विमानांची नक्कल करून आपले जे-११ तयार केले. तेव्हापासून रशिया सावध आहे. त्याच वेळी, रशिया आशियामध्ये शक्ती संतुलन राखू इच्छितो. जर चीन खूप शक्तिशाली झाला तर तो रशियासाठी धोका निर्माण करू शकतो. म्हणून, भारताला मजबूत ठेवणे रशियाच्या हिताचे आहे. शिवाय, भारत हा रशियन शस्त्रांचा सर्वात मोठा आणि सर्वात विश्वासू खरेदीदार आहे. प्रोजेक्ट ७५(आय) पाणबुडी असो किंवा ब्रह्मोस क्षेपणास्त्र असो, भारत-रशिया सहकार्यामुळे अब्जावधी डॉलर्सचा व्यापार होतो.